W jaki sposób można wykorzystać parowanie wody do chłodzenia żywności?

Informacje o materiale

Data dodania: 12.09.2021

Grupa docelowa: Nauczyciele przedmiotowi, Wychowawcy, Bibliotekarze

Artykuł

W ciepłym klimacie jedzenie psuje się bardzo szybko. Pomidory pozostawione na wierzchu zepsują się w ciągu dwóch dni. Po czterech dniach marchewki i okra zajdą pleśnią. Bez techniki przechowywania żywności rodziny, które i tak już są w trudnym położeniu, szybko tracą zapasy żywności.

Tam, gdzie zwykłe lodówki nie mają szans na stałe i niezmienne dostawy prądu, stosuje się tradycyjny sposób chłodzenia produktów – tzw. lodówki „zeer” (ang. zeer pot). Zastosowanie tej technologii sprawia, że żywność zachowuje swoją świeżość nawet przez 20 dni. Rodziny, które są w stanie osiągać wyższe plony w swoich gospodarstwach, mają dzięki temu możliwość polepszenia swojego bezpieczeństwa żywnościowego – nie muszą od razu po zebraniu pozbywać się jedzenia, oddawać go lub sprzedawać innym – mogą je przechować i korzystać z własnych zasobów przez dłuższy czas.

Lodówki „zeer” są wykonane z prostych, łatwo dostępnych lokalnie materiałów. Składają się z jednego mniejszego garnka glinianego włożonego w drugi większy z przestrzenią pomiędzy wypełnioną mokrym piaskiem. Wilgoć, która paruje, odprowadza ciepło z mniejszego garnka i tym samym chłodzi go. Pomieści się w nim nawet 12 kg owoców i warzyw.

Po ułożeniu warzyw w wewnętrznym garnku, przykrywa się wszystko mokrą tkaniną lub przykrywką ceramiczną oraz odstawia do dobrze wentylowanego pomieszczenia w zacienionym miejscu.

Technika chłodzenia w garnkach „zeer” jest znana od tysięcy lat – ślady jej wykorzystania znajdziemy w starożytnym Egipcie, czy w dolinie Indusu 3000 p.n.e. – jednak na przestrzeni setek lat została zapomniana lub wyparta przez elektroniczny sprzęt chłodzący. Obecnie podejmowane są próby ponownego promowania tradycyjnego rozwiązania – szczególnie wśród rodzin, które nie mają dostępu do elektryczności. Mohammed Bah Abba – nauczyciel z Nigerii, wywodzący się z rodziny garncarzy – prowadzi przedsiębiorstwo, które ma na celu rozpropagowanie tego starego-nowego wynalazku w całym kraju. Tysiące rodzin nabyły już taki sprzęt (kosztuje zaledwie 40 centów). Społeczności zyskują nie tylko dobry sposób przechowywania żywności. Produktów nie trzeba sprzedawać od razu po zbiorze, ale wtedy, kiedy jest na nie zapotrzebowanie lub bardziej atrakcyjne ceny na rynku. Kobiety zyskują niezależność (mogą np. robić jedne zakupy ale większe – raz na tydzień, a nie codzienne), więc mają więcej czasu na naukę lub szukanie dodatkowego źródła dochodu. Co więcej – w lodówkach „zeer” można przechowywać również leki, które w takim upale, szybko straciłyby swoje lecznicze właściwości.

Więcej na ten temat:

Podobne materiały

Publikacja

Scenariusze zajęć terenowych

Zobacz
Publikacja

Wskazówki dla wychowawcy i wychowawczyni klas. Jak rozmawiać...

W jaki sposób wychowawczyni i wychowawca klasy może pracować na rzecz ucznia migranta i budowania integracji w
Zobacz
Publikacja

Wskazówki dla pedagoga i pedagożki. Jak rozmawiać o...

W jaki sposób pedagog i pedagożka szkolna może pracować na rzecz ucznia migranta i budowania integracji w
Zobacz
Artykuł

Biblioteczka klimatyczna

Propozycja lektur na temat zmiany klimatu i różnych jej aspektów dla wszystkich grup wiekowych.
Zobacz
Artykuł

Światowy Dzień Wody

Czy potrafimy wyobrazić sobie życie bez wody? Nie zwracamy uwagi na jej obecność do czasu, aż zaczyna
Zobacz
Artykuł

Wielkie wędrówki a zmiana klimatu

Artykuł poświęcony migracjom ludzi, zwierząt i roślin ze względu na zmianę klimatu.
Zobacz
Artykuł

Jak zainteresować młodzież tematyką energii?

Zbiór pomysłów na to, jak w ciekawy sposób przedstawić uczniom i uczennicom zagadnienia dotyczące energii.
Zobacz
Artykuł

Woda – źródło życia

Artykuł na temat wody jako wyczerpującego się zasobu naturalnego w kontekście zmiany klimatu.
Zobacz
Artykuł

Szczyt Klimatyczny COP24

Artykuł poświęcony Szczytowi Klimatycznemu COP24.
Zobacz
Dobra praktyka

Podsumowanie programu „Klimat to temat!”

Podsumowanie działań podjętych przez uczniów i uczennice w ramach drugiej edycji programu "Klimat to temat!" w semestrze
Zobacz
Artykuł

Jak w szkole rozmawiać o uchodźstwie i migracjach?

Materiał nawiguje także po naszych artykułach, scenariuszach, filmach i innych materiałach edukacyjnych, które mogą być pomocne w
Zobacz
Artykuł

Ekoporady w czasach zarazy

Propozycja narzędzi i dobrych praktyk redukowania cyfrowego śladu węglowego w Internecie
Zobacz
Biblioteka materiałów

Chcesz usystematyzować swoją wiedzę z tego obszaru?

Przejdź do sekcji TEMATY